Door Jordi Daniëls, oprichter AI Board ·
Een overdrachtsdocument legt vast wat je opvolger nodig heeft om je werk over te nemen, in acht vaste onderdelen: rol en taken, lopend werk, kalender, contacten, systemen en toegang, besluiten, open punten en wie neemt over. De vertrekker schrijft het, de leidinggevende is eigenaar, de opvolger leest het voor de laatste werkdag. Met AI schrijft je assistent het concept, met bij elk punt de bron. Jij vult aan wat nergens staat.
Welke kennis er weglekt als een manager of specialist vertrekt, staat in kennisoverdracht als iemand vertrekt. Dit stuk geeft het template, een ingevuld voorbeeld voor een inkoopmanager en de prompt waarmee AI het concept schrijft.
Wij bouwen AI Board, een persoonlijke AI-assistent die zulke documenten schrijft uit een vault met notes en besluiten. Het template werkt ook in Word, zonder AI.
Wat is een overdrachtsdocument?
Een overdrachtsdocument is een kort document waarin een vertrekkende medewerker zijn werk overdraagt: wat er loopt, wat er terugkomt, wie je moet kennen, waar alles staat en waarom dingen zo zijn besloten. Het heeft één lezer, de opvolger, en het moet werken op de eerste dag dat de schrijver er niet meer is. Laptop, accounts en exitgesprek horen er niet in: dat is de offboarding-checklist van HR en IT.
Wat staat er in een overdrachtsdocument?
Een goed overdrachtsdocument beantwoordt acht vragen, één per onderdeel. Dit is het overdrachtsdocument in acht onderdelen:
| # | Onderdeel | Vraag die het beantwoordt | Wat erin staat |
|---|---|---|---|
| 1 | Rol en taken | Waar ben je verantwoordelijk voor? | Verantwoordelijkheden, bevoegdheden, werk dat niet in je functieomschrijving staat |
| 2 | Lopend werk | Wat loopt er, en hoe staat het? | Per project of dossier: status, volgende stap, deadline |
| 3 | Kalender | Wat komt terug, en wanneer? | Terugkerende taken en deadlines, met de eerstvolgende datum |
| 4 | Contacten | Wie moet je kennen? | Interne en externe contactpersonen, en waarvoor je ze nodig hebt |
| 5 | Systemen en toegang | Waar staat wat? | Systemen, rechten, mappen, gedeelde mailboxen |
| 6 | Besluiten | Wat is besloten, en waarom? | Recente besluiten met de reden en de opties die afvielen |
| 7 | Open punten | Wat kan misgaan? | Toezeggingen die nog openstaan, risico's, lopende problemen |
| 8 | Wie neemt over | Wie doet het na je laatste werkdag? | Per onderdeel een opvolger en een overdrachtsmoment |
Het onderdeel dat ik het belangrijkst vind, is besluiten. Lopend werk vindt je opvolger wel terug in de mail; waarom iets zo is besloten, staat er zelden in. En dat heeft hij nodig in maand drie, als een leverancier vraagt waarom de afspraak van vorig jaar anders was.
Overdrachtsdocument template
Neem dit over in Word of in je notes. Schrijf kort en verwijs naar dossiers in plaats van ze over te tikken.
Kop: naam en functie van de vertrekker, laatste werkdag, leidinggevende (eigenaar van het document), opvolger of tijdelijke vervanger, datum en versie.
- Rol en taken. Waar ben je verantwoordelijk voor, in drie tot vijf zinnen? Welke bevoegdheden heb je: tekenen, budget, goedkeuren? Wat doe je dat niet in je functieomschrijving staat?
- Lopend werk. Per project of dossier één regel: status, volgende stap, deadline, wie het overneemt en waar het dossier staat.
- Kalender. Alles wat terugkomt, per week, maand, kwartaal en jaar, met de eerstvolgende datum na je vertrek en waar de werkwijze staat.
- Contacten. Per persoon: naam, organisatie, rol en waarvoor je opvolger diegene nodig heeft. Alleen wat zakelijk nodig is.
- Systemen en toegang. Welke systemen en rechten, wie die rechten overzet en waar de bestanden staan. Noem accounts op jouw naam bij leveranciers of portalen, zodat ze naar een functieadres gaan. Wachtwoorden horen hier niet in; die gaan via IT of de wachtwoordkluis.
- Besluiten. De besluiten van het afgelopen jaar die je opvolger moet kunnen uitleggen: wat, wanneer, waarom, welke opties afvielen en waar het is vastgelegd.
- Open punten. Toezeggingen die je nog niet bent nagekomen, risico's die je ziet aankomen, problemen die nog lopen.
- Wie neemt over. Per onderdeel een naam en een moment: een overdrachtsgesprek, een dag meelopen, een introductie bij een klant of leverancier. En of je na je vertrek bereikbaar bent voor vragen, als dat is afgesproken.
Overdrachtsdocument voorbeeld: een inkoopmanager
Een ingevuld voorbeeld voor een fictieve inkoopmanager bij een fictieve groothandel; leveranciers en datums zijn verzonnen. Zo ziet een concept van AI eruit: elk punt met zijn bron, en [AANVULLEN] waar de bron ontbreekt.
Kop: inkoopmanager, laatste werkdag 31 januari, eigenaar: de commercieel directeur, opvolger: de senior inkoper, versie 2 van 5 januari.
| Onderdeel | Ingevuld |
|---|---|
| Rol en taken | Inkoop van vijf productgroepen en de jaarafspraken met twaalf leveranciers. Tekenbevoegd binnen het inkoopmandaat. Niet in de functieomschrijving: de maandelijkse voorraadrapportage voor de directie. (bron: functieprofiel, mandaatnotitie) |
| Lopend werk | Jaarcontract leverancier A: tweede bod ligt er, besluit voor 20 januari (bron: mail van 18 december). Proef met een nieuwe transporteur loopt tot eind februari (bron: notes inkoopoverleg 15 december). |
| Kalender | Elke maandag voorraadoverleg. Eerste werkdag van de maand: voorraadrapportage. Elk kwartaal: prijsindexatie met de vijf grootste leveranciers, de volgende in april. Oktober: jaarafspraken. (bron: agenda) |
| Contacten | Accountmanager leverancier A: onderhandelt op betaaltermijn, niet op prijs. Controller: wil de rapportage als Excel. (bron: mail, notes) |
| Systemen en toegang | Inkoopmodule van het ERP (rechten via IT). Portalen van leverancier A en B: accounts op persoonlijke naam, om te zetten naar het functieadres. Contracten in de map Inkoop/Contracten. |
| Besluiten | In maart gekozen voor twee leveranciers in plaats van één voor productgroep X, voor leveringszekerheid na de tekorten van vorig jaar (bron: besluitnotitie 12 maart). |
| Open punten | Leverancier B kondigde een prijsverhoging per 1 maart aan [AANVULLEN: schriftelijk bevestigd?]. Claim bij de transporteur over een beschadigde levering staat open (bron: mail van 22 december). |
| Wie neemt over | Senior inkoper: leveranciers A en B, introductiegesprekken in de tweede week van januari. Controller: de voorraadrapportage, vanaf februari. |
Overdrachtsdocument voor een project of bij vertrek: wat is het verschil?
Een projectoverdracht draagt één project over aan een nieuwe projectleider of aan beheer; een overdracht bij vertrek draagt een hele functie over. Het template blijft hetzelfde, het zwaartepunt verschuift.
| Projectoverdracht | Overdracht bij vertrek | |
|---|---|---|
| Wanneer | Bij een wissel van projectleider, of bij oplevering aan beheer | Na de opzegging, voor de laatste werkdag |
| Wat gaat over | Eén project | Een hele functie: alle projecten, taken en relaties |
| Zwaartepunt | Lopend werk, besluiten, open punten | Kalender, contacten, systemen en toegang |
| Extra in het document | Doel en scope, budget en uitgaven tot nu, planning en mijlpalen, wat is opgeleverd, restpunten | Bevoegdheden, accounts op persoonlijke naam, bereikbaarheid na vertrek |
| Wat vaak ontbreekt | Waarom de scope onderweg veranderde | Wat de vertrekker deed zonder dat iemand het wist |
Bij een projectoverdracht vervang je rol en taken door doel en scope, en voeg je budget en planning toe.
Hoe plan je de overdracht van werkzaamheden bij vertrek?
Begin op de dag van de opzegging. Bij een vast contract is de opzegtermijn voor een werknemer één kalendermaand, tenzij er in je contract of cao een andere termijn staat, volgens de Rijksoverheid. Dat is krap. Een planning die past:
- Week 1: het concept, met AI uit mail, agenda en notes. De leidinggevende bepaalt wie wat overneemt.
- Week 2: de vertrekker vult elke [AANVULLEN] in. Eerste gesprekken met de opvolger.
- Week 3: introducties bij klanten en leveranciers, meelopen, accounts omzetten.
- Week 4: de laatste versie, door de opvolger gelezen, op een vaste plek van het bedrijf.
Hoe maak je een overdrachtsdocument met AI?
Je laat een AI-assistent het concept schrijven uit je mail, agenda en notes, en de vertrekker controleert elk punt en vult aan. Lopend werk, kalender en contacten staan meestal al ergens. Je assistent schrijft het concept, met bij elk punt de bron.
De prompt die ik gebruik, om over te nemen in Claude, ChatGPT of je eigen assistent:
Je helpt me met mijn overdrachtsdocument. Ik ben [functie] en mijn laatste werkdag is [datum]. Gebruik deze acht onderdelen: rol en taken, lopend werk, kalender, contacten, systemen en toegang, besluiten, open punten, wie neemt over. Gebruik alleen wat in mijn notes, mail, agenda en meetingverslagen van de afgelopen twaalf maanden staat. Zet achter elk punt de bron tussen haken, met datum. Verzin niets: ontbreekt een eigenaar, datum, bedrag of status, schrijf dan [AANVULLEN] en zeg wat er ontbreekt. Neem in de kalender alles op wat terugkomt, met de eerstvolgende datum na mijn laatste werkdag. Schrijf bij besluiten waarom ze zo zijn genomen, als dat in de bron staat. Laat privézaken uit mijn mail weg. Sluit af met de vragen die je mij moet stellen om de gaten te vullen.
De bron bij elk punt maakt het controleerbaar, [AANVULLEN] maakt de gaten zichtbaar, en de vragen aan het eind halen de kennis op die nergens is opgeschreven.
Met een losse Claude of ChatGPT kun je de stukken uploaden; dat kan in ChatGPT op elk persoonlijk abonnement (Free, Go, Plus en Pro), op Free beperkt, volgens de prijspagina. Claude kan met de Microsoft 365-connector je Outlook-mail, agenda, OneDrive en SharePoint lezen: standaard alleen lezen, op alle abonnementen. Bij Team en Enterprise moet een eigenaar van de organisatie hem eerst aanzetten, en voor werkaccounts geeft een Microsoft-beheerder eenmalig toestemming. Nagelopen op 16 november 2026.
In AI Board ligt het meeste al klaar: meetingverslagen met besluiten en acties per eigenaar, besluitnotities met de reden erbij en dossiers uit de Inbox, plus mail en agenda via Microsoft 365 of Google Workspace. De skill voor Word-documenten maakt van het concept een docx waarin elke [AANVULLEN] geel gemarkeerd staat.
AI kan alleen samenvatten wat ergens staat. Waarom je die ene leverancier altijd een week langer geeft, staat in geen mail. Dat haal je eruit met gesprekken en ingesproken notities, zie impliciete kennis vastleggen. En een samenvatting kan fout zijn; daarom loopt de vertrekker elke bron na.
Waarom is een overdrachtsdocument alleen niet genoeg?
Een overdrachtsdocument is een momentopname: het klopt op de laatste werkdag en veroudert vanaf de dag erna. De lastige vragen van je opvolger komen pas in maand drie, als de vertrekker weg is.
Wat wel blijft werken, is de bron waaruit het document is geschreven, als die bij het bedrijf blijft. In AI Board is dat de vault: platte markdownbestanden op een laptop van het bedrijf, met notes, meetingverslagen, besluiten met de reden erbij, klantdossiers en de skills, de opgeslagen werkwijzen en prompts. De opvolger kan die bevragen alsof de vertrekker er nog is: "Waarom kozen we in maart voor twee leveranciers?" Het antwoord komt met het bestand erbij.
Sla die kennis daarom op als eigendom van je bedrijf, los van Claude of ChatGPT. Zit de kennis van je inkoopmanager in haar ChatGPT-chats en het geheugen van haar account, dan zit ze op een platform waar je bedrijf niet bij kan. Wat er met chats en geheugen gebeurt als iemand vertrekt, zoek ik uit in ChatGPT als tweede brein. Platte bestanden neem je mee naar elk model; wat een tweede brein is, staat in een tweede brein voor executives.
AI Board is persoonlijk: elke manager heeft een eigen vault. De overdracht werkt alleen als die vault, of het deel over het werk, bij het bedrijf blijft. Spreek dat vooraf af, bij de installatie. Met de Claude-editie gaat de verwerking van een vraag via Anthropic, met de lokale editie blijft ook dat op je machine (zie beveiliging).
Mogen er persoonsgegevens in een overdrachtsdocument?
Ja, maar alleen wat je opvolger nodig heeft om het werk te doen. De Autoriteit Persoonsgegevens noemt dat dataminimalisatie: je mag niet meer persoonsgegevens verwerken dan strikt noodzakelijk is voor je doel. Naam, rol en zakelijke contactgegevens van een accountmanager: ja. Opmerkingen over iemands gezondheid of privésituatie: nee. Daarom staat in de prompt dat privézaken uit je mail wegblijven.
Wat lost een overdrachtsdocument niet op?
Een overdrachtsdocument, met of zonder AI, lost vier dingen niet op.
- Kennis die nooit is opgeschreven, zoals vakmanschap, gevoel voor een klant of de reden achter een gewoonte. Die haal je op met gesprekken en inspreken, liefst lang voor iemand vertrekt.
- Relaties, want een document draagt geen vertrouwen over. De vertrekker stelt de opvolger zelf voor aan de klanten en leveranciers die ertoe doen.
- Een rommelige bron. Staat er weinig in mail en notes, dan schrijft AI een mager concept.
- Een vertrek zonder aanloop. Bij ziekte of een vertrek van de ene op de andere dag wordt het document vaak nooit geschreven, en heb je alleen wat er al lag.
Veelgestelde vragen
Wat staat er in een overdrachtsdocument?
Acht onderdelen: rol en taken, lopend werk met status, de kalender met terugkerende taken, contactpersonen, systemen en toegang, besluiten met de reden erbij, open punten en wie wat overneemt. Bovenaan staan de vertrekker, de laatste werkdag en de opvolger.
Wie schrijft het overdrachtsdocument?
De vertrekker, want alleen die weet wat er speelt. De leidinggevende is eigenaar: die bepaalt wie wat overneemt en keurt de laatste versie goed. De opvolger leest het en stelt zijn vragen terwijl de vertrekker er nog is.
Hoe lang van tevoren begin je met een overdrachtsdocument?
Op de dag van de opzegging. Bij een vast contract heeft een werknemer volgens de Rijksoverheid één kalendermaand opzegtermijn, tenzij er in contract of cao een andere termijn staat. Maak in week één het concept.
Kan ChatGPT of Claude een overdrachtsdocument maken?
Ja, een concept, uit wat je erin stopt: geüploade stukken, of bij Claude je mail en agenda via de Microsoft 365-connector. Vraag om de bron bij elk punt en om [AANVULLEN] waar iets ontbreekt. Wat nergens is opgeschreven, kan geen AI samenvatten. Bewaar het resultaat op een plek van het bedrijf, niet alleen in iemands chatgeschiedenis.
Hoe lang is een goed overdrachtsdocument?
Zo kort dat de opvolger het in één keer leest. Eén regel per project of dossier, met een verwijzing naar het dossier, werkt beter dan alles overtikken.
Wat is het verschil tussen een overdrachtsdocument en een offboarding-checklist?
De offboarding-checklist is van HR en IT: laptop inleveren, accounts sluiten, exitgesprek. Het overdrachtsdocument gaat over het werk: wat er loopt, wie het overneemt en waarom het zo is besloten. Je hebt ze allebei nodig.
AI Board is jouw persoonlijke AI-assistent die je AI-native maakt: hij draait op je eigen laptop, gevoed met de data van je bedrijf, en wordt scherper naarmate jouw kennis groeit. Privacy by design, met het denkniveau van CEO, CFO en CTO, zodat jij meesurft op de AI-golf in plaats van erachteraan te zwemmen.